अन्तर्राष्ट्रिय

खार्ग टापु: इरानको तेल आम्दानीको हृदय, युद्धको बीचमा रणनीतिक केन्द्र

२६ फागुन, काठमाडौं । अमेरिका, इजरायल र इरानबीच जारी तनाव र युद्धको बीचमा होर्मुज घाँटी नजिक रहेको खार्ग टापुको रणनीतिक महत्त्व अचानक बढेको छ। खार्ग टापु पर्सियन खाडीमा इरानको तटबाट करिब २५–३० किलोमिटर टाढा अवस्थित छ र इरानको कच्चा तेल निर्यातको करिब ८५–९० प्रतिशत यहीँबाट समुद्रमार्फत बाहिर जान्छ।

यहाँ तेल भण्डारण ट्याङ्क, ठूला टर्मिनल, पाइपलाइन तथा सुपरट्यांकरहरूमा तेल भर्ने सुविधा रहेका छन्, जसले प्रति दिन करोडौं ब्यारेल तेल विश्व बजारतर्फ पठाउने क्षमता राख्छ। अहिलेसम्म अमेरिकाले इरानका सैन्य र आणविक केन्द्रहरूलाई निशाना बनाइरहेको भए पनि खार्ग टापुमा प्रत्यक्ष आक्रमण भएको छैन। विशेषज्ञहरूका अनुसार यस टापुमा आक्रमण गर्दा इरानको तेल आम्दानीमा भारी गिरावट आउन सक्छ र विश्व तेल बजारमा ठूलो अस्थिरता पैदा हुन सक्छ, जसले तेल मूल्य तीव्र रूपमा बढाउने सम्भावना छ।

अमेरिकी प्रशासनले खार्ग टापुमा कब्जा जमाउने वा ध्वस्त गर्ने विकल्पहरूको पनि अध्ययन गरिरहेको खबर सञ्चारमाध्यमहरूले दिएका छन्। युद्धका बीचमा इरानले आफ्ना ट्यांकरहरू मार्फत निरन्तर तेल निर्यात गरिरहेको छ, जहाँ धेरै जहाजहरूले लोकेसन ट्र्याकिङ बन्द गरेर “डार्क फ्रेट” विधिबाट ढुवानी गर्दैछन्। इतिहासमा खार्ग टापु रणनीतिक रूपमा धेरै पटक चर्चामा आएको छ; इरान–इराक युद्धमा इराकी आक्रमणबाट टापुको तेल टर्मिनलमा क्षति पुगेको थियो, तर पछि पुनर्निर्माण गरिएको थियो। विशेषज्ञहरूले चेतावनी दिएका छन् कि यदि खार्ग टापुमा आक्रमण भए, विश्वभर तेल आपूर्तिमा संकट आउन सक्छ र खाडी क्षेत्रमा युद्धको दायरा फैलिन सक्छ, जसले तेल मूल्य र ग्लोबल ऊर्जा बजारमा ठूलो प्रभाव पार्न सक्छ।

स्रोत: बेन्जिंगा, बारन्स, यनेटन्युज, रायटर्स, बिजनेस स्ट्यान्डर्ड