१७ चैत, काठमाडौं । इरान र इजरायलबीच सुरु भएको द्वन्द्वले २०२६ फेब्रुअरीसम्म पूर्ण युद्धको रूप लिँदा पनि विश्वका दुई ठूला शक्ति रुस र चीन अझै प्रत्यक्ष रूपमा युद्धमा संलग्न भएका छैनन्। दुबै देशले इरानलाई रणनीतिक साझेदार मान्दै अप्रत्यक्ष सैन्य, प्राविधिक र कूटनीतिक सहयोग प्रदान गरिरहेका छन्, तर प्रत्यक्ष सैनिक हस्तक्षेपबाट बचिरहेका छन्।
रुसले इरानलाई ‘शाहेद’ ड्रोन, उच्च प्रविधि तथा गोप्य सैन्य सूचना उपलब्ध गराउँदै आफ्नो समर्थन देखाइरहे पनि, युक्रेन युद्धका कारण आफ्ना स्रोत सीमित भएकाले प्रत्यक्ष लडाइँमा संलग्न हुन सकेको छैन। रुसले इजरायलसँगको लामो समयको मौन समझदारी पनि कायम राखेको छ, जसले सिरियामा इजरायली आक्रमण रोक्न वा हस्तक्षेप गर्न रोक लगाउँछ।
चीनले पनि प्रत्यक्ष सैन्य संलग्नता नगरी कूटनीतिक दबाब, वार्ता र अप्रत्यक्ष आर्थिक-सैन्य सहयोगमार्फत आफ्नो हित सुरक्षित गरिरहेको छ। चीनको मुख्य प्राथमिकता इरानसँगको २५ वर्षे दीर्घकालीन आर्थिक साझेदारी र बेल्ट एन्ड रोड इनिसिएटिभ अन्तर्गत लगानी सुरक्षित राख्नु हो।
विशेषज्ञहरूको अनुसार, रुस र चीनले यसरी ‘अप्रत्यक्ष समर्थन’ अपनाएर अमेरिका र इजरायलको ध्यान अन्य क्षेत्रमा व्यस्त राख्दै आफ्ना दीर्घकालीन भू-राजनीतिक र आर्थिक हित सुरक्षित गर्दैछन्। यस कदमले उनीहरूलाई ठूलो जोखिमबाट बचाउँदै दीर्घकालीन लाभ सुनिश्चित गर्न मद्दत पुर्याइरहेको छ।
